เทคโนโลยีชีวภาพ thaibiotech.info

เทคโนโลยีชีวภาพ แหล่งรวมความรู้ทางเทคโนโลยีชีวภาพ

Thaibiotech.info เป็นที่รวมความรู้ทางเทคโนโลยีชีวภาพ

ผลการค้นหา

ผลการค้นหาในหมวดหมู่ DNA

นิวคลีโอไทด์ (Nucleotide) คือ อะไร (What is Nucleotide?)

เซนโทรเมียร์
     นิวคลีโอไทด์ (Nucleotide) คือ หน่วยย่อยของดีเอ็นเอ(DNA)และอาร์เอ็นเอ(RNA) นิวคลีโอไทด์ (Nucleotide) ประกอบไปด้วย
1.นิวคลีโอไซด์ (Nucleoside)
2.หมู่ฟอสเฟต
อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


นิวคลีโอลัส (Nucleolus) คือ อะไร (What is Nucleolus ?)

Nucleus and Nucleolus
     นิวคลีโอลัส (Nucleolus) คือ ออร์แกเนลล์ (Organelle)ที่อยู่ภายในนิวเคลียส(Nucleus)ของเซลล์พวกยูคาริโอต(Eukaryotic Cell) ไม่มีเยื่อหุ้มล้อมรอบ สามารถย้อมติดสีได้ เป็นที่อยู่ของยีน(Gene)ที่ควบคุมการสังเคราะห์อาร์อาร์เอ็นเอ(rRNA) ซึ่งอาร์อาร์เอ็นเอ(rRNA)จะถูกนำออกทางรูของเยื่อหุ้มนิวเคลียส เพื่อสร้างเป็นไรโบโซม(Ribosome)ต่อไป ดังนั้นนิวคลีโอลัส (nucleolus) จึงมีส่วนช่วยในการสร้างหรือสังเคราะห์โปรตีนอย่างมากเนื่องจากไรโบโซม(Ribosome)ทำหน้าที่สร้างโปรตีน อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


ความแตกต่างระหว่าง ยีน(Gene) ดีเอ็นเอ(DNA) และ โครโมโซม (Chromosome)

ข้อแตกต่างระหว่าง ยีน(Gene) ดีเอ็นเอ(DNA) และ โครโมโซม (Chromosome) คือ
- ยีน(Gene) เป็นส่วนหนึ่งของดีเอ็นเอ(DNA)
- ดีเอ็นเอ(DNA) จะมีส่วนที่ไม่ใช่ยีนและส่วนที่เป็นยีน(Gene)เป็นส่วนประกอบ และ ดีเอ็นเอ(DNA) เป็นส่วนประกอบหลักของโครโมโซม (Chromosome)
- โครโมโซม (Chromosome) มีดีเอ็นเอ(DNA)และโปรตีน(Protein) เป็นส่วนประกอบหลัก

หากเรียงขนาดจากใหญ่ไปเล็กจะเรียงได้ดังนี้
โครโมโซม (Chromosome) > ดีเอ็นเอ(DNA) > ยีน(Gene)


ขั้นตอนการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication) ของพวกโปรคาริโอต (Step of DNA Replication of Prokaryotes)

การจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ (DNA Replication)

     โดยทั่วไปที่ทุกคนได้ศึกษาขั้นตอนการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication)จะเป็นการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication)ของพวกโปรคาริโอต เพราะเนื่องด้วยการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication)ของพวกยูคาริโอตมีความซับซ้อนกว่าพวกโปรคาริโอต ดังนั้นเนื้อหาในหลักสูตรต่างๆจึงได้ให้ศึกษาขั้นตอนการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication)ของพวกโปรคาริโอตเป็นหลัก วิธีสังเกตว่าขั้นตอนการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication)ที่ได้ศึกษาเป็นของพวกโปรคาริโอตหรือพวกยูคาริโอต คือ ดูที่ชื่อของ DNA Polymerase ถ้ามีชื่อ DNA Polymerase III อยู่ในขั้นตอนการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication) จะเป็นขั้นตอนการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication)ของพวกโปรคาริโอต แต่หากไม่มีชื่อของ DNA Polymerase III ปรากฏอยู่ในขั้นตอนการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication)เลย แต่อาจจะมีชื่อ DNA Polymerase α หรือ DNA Polymerase δ อยู่ในขั้นตอนการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication)แทน จะเป็นขั้นตอนการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA Replication)ของพวกยูคาริโอต อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


รูปแบบการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ (DNA replication mode)

     รูปแบบการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA replication mode)ในสิ่งมีชีวิตแบ่งได้เป็น 3 รูปแบบ คือ

     - การจำลองตัวเองของดีเอ็นเอแบบทีต้า (Theta mode of DNA replication) สามารถพบได้ในสิ่งมีชีวิตที่มีดีเอ็นเอ(DNA)ที่มีลักษณะที่เป็นวงกลม เช่น ในแบคทีเรีย โดยช่วงหนึ่งของการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA replication)จะมีรูปร่างคล้ายรูป θ การจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA replication)ของแบคทีเรียจะเริ่มต้นที่จุดๆหนึ่งแล้วจะโป่งออกเป็นห่วงโดยมี Replication fork อยู่ที่ปลายแต่ละด้านของจุดเริ่มต้น การจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ(DNA replication)ของแบคทีเรียจะเกิด 2 ทิศทาง สุดท้ายจะได้ดีเอ็นเอ(DNA) 2 วง อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


ความแตกต่างระหว่างดีเอ็นเอ(DNA)และอาร์เอ็นเอ(RNA) (Difference between DNA and RNA)

DNA และ RNA
     1.ดีเอ็นเอ(DNA)โดยทั่วไปมีสภาพเป็นสายคู่(double strand)ส่วนอาร์เอ็นเอ(RNA)โดยทั่วไปมีสภาพเป็นสายเดี่ยว(single strand) อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


โลคัส (locus) คือ อะไร (What is locus ?)

     โลคัส หรือ โลกัส (locus, loci) คือ ตำแหน่งหนึ่งๆที่อยู่บนยีน(gene)หรือตำแหน่งหนึ่งๆที่อยู่บนลำดับดีเอ็นเอ(DNA)โดยอยู่บนโครโมโซม(chromosome) ลำดับยีน(gene)ในดีเอ็นเอ(DNA)บนโลคัส(locus)หนึ่งๆอาจมีได้หลายรูปแบบแต่ละรูปแบบเรียกว่า แอลลีล(allele)


นิวคลีโอโซม (Nucleosome) คือ อะไร (What is Nucleosome ?)

นิวคลีโอโซม (Nucleosome)
     นิวคลีโอโซม (Nucleosome) คือ หน่วยย่อยของโครโมโซม (chromosome) โดยที่โครโมโซม (chromosome)ประกอบด้วยโครงสร้างคล้ายสายลูกปัดซึ่งโครมาทิน(chromatin) ซึ่งตัวลูกปัดที่อยู่บนสายนั้นถูกเรียกว่า นิวคลีโอโซม (Nucleosome) หรือกล่าวได้ว่า นิวคลีโอโซม (Nucleosome) เป็นหน่วยย่อยของโครมาทิน(chromatin) อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


การจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ (DNA replication) คือ อะไร (What is DNA replication ?)

การสร้างDNA, DNA replication

     การจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ หรือ ดีเอ็นเอ เรพลิเคชั่น (DNA replication, DNA duplication) คือกระบวนการที่เกี่ยวข้องกับทางชีววิทยาซึ่งเกิดขึ้นได้ในสิ่งที่มีชีวิตทุกชนิดเพื่อทำการจำลองดีเอ็นเอ(DNA)ของตนเองให้มีจำนวนเป็น 2 เท่าของดีเอ็นเอ (DNA)เดิมที่มีอยู่ หรือ เป็นการสร้างดีเอ็นเอ(DNA)ขึ้นมาอีกสายหนึ่ง โดยที่กระบวนการนี้เกิดขึ้นภายในนิวเคลียส และเกิดขึ้นในช่วง S ของระยะอินเตอร์เฟส(interphase)ทำให้เห็นเส้นใยโครมาทิน(chromatin)ปรากฏเป็นเส้นคู่โดยแต่ละเส้นถูกเรียกว่าโครมาทิด (chromatid) ทั้ง 2 เส้นนี้จะติดกันตรงที่บริเวณเซนโทรเมียร์(Centromere) การจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ (DNA replication)จะสามารถพบได้ทั้งการแบ่งเซลล์แบบไมโทซิส(mitosis)และการแบ่งเซลล์แบบไมโอซิส(meiosis) การจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ (DNA replication)นี้เซลล์จะต้องใช้เอนไซม์ สารต่างๆ และพลังงานเป็นจำนวนมาก อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


โครมาทิน (chromatin) คือ อะไร (What is chromatin ?)

โครมาทิน หรือ โครมาติน (chromatin)

     โครมาทิน หรือ โครมาติน (chromatin) คือ สายของดีเอ็นเอ(DNA)สายยาวเพียงสายเดียวที่พันตัวรอบโปรตีนที่ชื่อ“ฮิสโตน(histone)”เอาไว้ ทำให้รูปร่างของโครมาทิน(chromatin) มีรูปร่างคล้ายลูกปัดที่มีลักษณะเรียงต่อๆกัน โดยมีสายของดีเอ็นเอ(DNA)พันรอบลูกปัดนั้นอยู่ โครมาทิน(chromatin) จึงเป็นสารประเภท “นิวคลีโอโปรตีน (Nucleoprotein)” [มาจากคำว่า Nucleic + Protein ซึ่งดีเอ็นเอ(DNA)เป็นพวก Nucleic acid ส่วนฮิสโตน(histone) เป็นโปรตีน] อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


การถอดรหัส (Transcription) คือ อะไร (What is transcription ?)

การถอดรหัส (Transcription)
     การถอดรหัส (Transcription) คือ กระบวนการการสร้างอาร์เอ็นเอ (RNA synthesis) จากดีเอ็นเอ(DNA) โดยอาศัยดีเอ็นเอ(DNA)ในส่วนที่เป็นยีน(gene)เป็นสายแม่แบบ(Template strand)ในการสร้างอาร์เอ็นเอ (RNA synthesis) หรือการถอดรหัส (Transcription) เนื่องจากทั้งอาร์เอ็นเอ(RNA)และดีเอ็นเอ(DNA)ต่างเป็นกรดนิวคลิอิกซึ่งใช้ลำดับคู่เบสของนิวคลีโอไทด์(Nucleotide)เป็นส่วนที่เข้าคู่กันได้อย่างดี(Complementary) (สามารถเปลี่ยนกลับไปกลับมาได้หากมีเอนไซม์ที่เหมาะสม) อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


เอ็กซอน (Exon) คือ อะไร (What is Exon ?)

intron และ exon

เอ็กซอน (Exon) คือ ลำดับนิวคลีโอไทด์ของ DNA ในยีน(Gene) ซึ่งเป็นส่วนในยีน(Gene) ที่จะถูกแปลรหัส(Translation)เป็นโปรตีน โดยหลังจากการถอดรหัส(Transcription)หรือเรียกว่า กระบวนการ Post-Transcription เอ็กซอน (Exon) จะไม่ถูกนำออกในขั้นตอน RNA Splicing เหมือนในอินตรอน (Intron) แต่เอ็กซอน (Exon)จะถูกนำมาต่อกันแทนที่บริเวณที่หายไปจากการนำอินตรอน (Intron)ออกในขณะที่จะถึงขั้นตอนที่กลายเป็น Mature RNA โดยในยีนจะมีทั้งส่วนที่เป็น อินตรอน (Intron) และส่วนที่เป็น เอ็กซอน (Exon) อยู่ โดย อินตรอน (Intron) มักพบอยู่ใน Eukaryote ส่วนใน Prokaryote มักพบแต่ เอ็กซอน (Exon)เท่านั้น


อินตรอน (Intron) คือ อะไร (What is Intron ?)

intron และ exon

อินตรอน (Intron) คือ ลำดับนิวคลีโอไทด์ของ DNA ในยีน(Gene) ซึ่งเป็นส่วนในยีน(Gene) ที่จะไม่ถูกแปลรหัส(Translation)เป็นโปรตีน โดยหลังจากการถอดรหัส(Transcription)หรือเรียกว่า “กระบวนการ Post-Transcription” อินตรอน (Intron) จะถูกนำออกในขั้นตอน RNA Splicing ในขณะที่จะถึงขั้นตอนที่กลายเป็น Mature RNA โดยในยีนจะมีทั้งส่วนที่เป็น อินตรอน (Intron) และ เอ็กซอน (Exon) อยู่ โดย อินตรอน (Intron) มักพบอยู่ใน Eukaryote ส่วนใน Prokaryote มักพบแต่ เอ็กซอน (Exon) เท่านั้น


ยีนควบคุม คือ อะไร (What is Regulator gene ?)

     ยีนควบคุม (Regulator gene) คือ เป็นส่วนหนึ่งของ DNA หรือ ยีน (gene)ที่ถูกถอดรหัส(transcription)เป็น อาร์เอ็นเอ (RNA) รวมถึงโปรตีนที่ถูกแปลรหัส(translation)โดยทำหน้าที่ควบคุมการทำงานของยีนต่างๆ ส่วนใหญ่อยู่ที่ตำแหน่งใกล้เคียงกับยีนโครงสร้างที่ควบคุมนั้นๆ ซึ่งสามารถแบ่งย่อยได้อีกเป็น อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


ยีนโครงสร้าง คือ อะไร (What is structural gene ?)

ยีนโครงสร้าง (Structural gene) คือ ยีนประเภทหนึ่งในดีเอ็นเอ (DNA) โดยทำหน้าที่เก็บข้อมูลเพื่อถอดรหัส(transcription)เป็น mRNA แล้วการแปลรหัส(translation)เป็นโปรตีน โดยที่โปรตีนนั้นอาจทำหน้าที่เป็นเอนไซม์ เป็นฮอร์โมน รวมถึงโปรตีนที่ทำหน้าที่เป็นโครงสร้างของเซลล์ หรือ เป็น organelles ของเซลล์ ซึ่งมีลักษณะเป็นยีนเดี่ยว (Single copy gene)


หน้าที่ของดีเอ็นเอ (Function of DNA)

     ดีเอ็นเอ(DNA)สามารถทำหน้าที่เป็นแหล่งข้อมูลทางพันธุกรรม(Heredity)ของสิ่งมีชีวิตได้โดยอาศัยการเก็บในรูปของรหัสพันธุกรรม (genetic code) ซึ่งเมื่อถึงเวลาที่เซลล์ต้องการแบ่งตัวนั้นส่วนของดีเอ็นเอ(DNA)ก็จะมีการจำลองตัวเองของดีเอ็นเอ (DNA replication) อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


องค์ประกอบทางเคมีของดีเอ็นเอ (Chemical Composition of DNA)

Nucleotide

     ดีเอ็นเอ (DNA) นั้นประกอบด้วยหน่วยย่อยของแต่ละนิวคลีโอไทด์(Nucleotide)มาเรียงต่อกันโดยแต่ละนิวคลีโอไทด์(Nucleotide)นั้นมีองค์ประกอบหลัก 3 ชนิด ได้แก่

     1) น้ำตาล 2-Deoxyribose ซึ่งเป็นน้ำตาลที่มีคาร์บอน 5 อะตอม โดยที่คาร์บอนตำแหน่งที่ 2 จะไม่มีหมู่ไฮดร็อกซี่ (OH-Group)
Deoxyribose
     2) ไนโตรจีนัสเบส (Nitrogenous Base) ได้แก่ พวกพิวรีน หรือ เพียวรีน (Purine) ซึ่งมีเบส อะดีนีน (Adenine, A) และเบสกัวนีน (Guanine, G) ซึ่งมีโครงสร้างเป็นวงแหวนคาร์บอนและไนโตรเจน 2 วง อีกพวกคือ ไพริมิดีน (Pyrimidine) ซึ่งมีเบส ไทมีน (Thymine, T) และ ไซโตซีน (Cytosine, C) ซึ่งมีโครงสร้างเป็นวงแหวนวงเดียว และพบว่าในสิ่งมีชีวิตทั่วไปจะมีอัตราส่วน A ≈ T, C ≈ G และ A+G ≈ T+C
Nitrogenous Base
     3) หมู่ฟอสเฟต (Phosphate Group) ซึ่งประกอบด้วยฟอสฟอรัสและออกซิเจน
Phosphate Group


โครงสร้างของดีเอ็นเอ (Structure of DNA)

DNA Structure   DNA Animation

โครงสร้างของดีเอ็นเอ(Structure of DNA) ซึ่งกรดนิวคลีอิก ชนิด ดีเอ็นเอ (DNA,deoxyribonucleic acids)เป็นแหล่งในการเก็บข้อมูลทางพันธุกรรม (genetic information) ของสิ่งมีชีวิตโดย เจมส์ ดี. วัตสัน และ ฟรานซิส คริก (James D. Watson and Francis Crick) ได้สร้างแบบจำลองโมเลกุลของดีเอ็นเอ (DNA) ดังนี้ อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…


ดีเอ็นเอ (DNA) คืออะไร (What is DNA ?)

DNA Double Helix   DNA Animation

     ดีเอ็นเอ (DNA)คือ ชื่อย่อของสารพันธุกรรม มีชื่อแบบเต็มว่า กรดดีออกซีไรโบนิวคลีอิก (Deoxyribonucleic Acid) ซึ่งเป็นจำพวกกรดนิวคลีอิก(Nucleic acid) (กรดที่สามารถพบได้ในส่วนของใจกลางของเซลล์) ซึ่ง ดีเอ็นเอ (DNA) มักพบอยู่ในส่วนของนิวเคลียสของเซลล์ โดยพันตัวอยู่บนโครโมโซม(Chromosome) ดีเอ็นเอ (DNA)มักพบในเซลล์ของสิ่งมีชีวิตทุกชนิด ได้แก่ คน (Human), สัตว์ (Animal), พืช (Plant), เห็ดและรา (Fungi), แบคทีเรีย (Bacteria), ไวรัส (Virus) (มีคนบางกลุ่มมีความเห็นว่า ไวรัสไม่ใช่สิ่งมีชีวิตเพราะมีองค์ประกอบบางอย่างไม่ครบ) เป็นต้น ดีเอ็นเอ (DNA) ทำการเก็บข้อมูลทางพันธุกรรมของสิ่งมีชีวิตชนิดหนึ่งๆเอาไว้ ซึ่งมีลักษณะที่มีการผสมผสานมาจากสิ่งมีชีวิตรุ่นก่อน ซึ่งก็คือ รุ่นพ่อและแม่ (Parent) ทั้งยังสามารถถ่ายทอดลักษณะไปยังสิ่งมีชีวิตรุ่นถัดไป ซึ่งก็คือรุ่นลูก หรือ รุ่นหลาน (Offspring) อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม…